سل

سل عفونتی است که معمولاً ریه‌ها را درگیر می‌کند. این بیماری با آنتی بیوتیک قابل درمان است اما اگر درمان نشود می تواند جدی باشد. واکسنی وجود دارد که به محافظت از برخی از افرادی که در معرض خطر سل هستند کمک می‌کند.

آیا سل دارید؟

علائم سل معمولاً به تدریج ظاهر می‌شوند.

علائم شایع عبارتند از:

• سرفه‌ای که بیش از ۳ هفته طول می‌کشد - ممکن است مخاط (خلط) یا مخاط خونی سرفه کنید

• احساس خستگی یا بی حالی

• تب یا تعریق شبانه

• از دست دادن اشتها

• کاهش وزن

• احساس ناخوشی عمومی

کودکان همچنین ممکن است در افزایش وزن یا قد مشکل داشته باشند.

اگر سل به قسمت دیگری از بدن شما مانند غدد (گره‌های لنفاوی)، استخوان‌ها یا مغز سرایت کرده باشد، ممکن است علائم دیگری نیز داشته باشید، از جمله:

• تورم غدد

• درد بدن

• تورم مفاصل یا مچ پا

• درد شکم یا لگن

• یبوست

• ادرار تیره یا کدر

• سردرد

• حالت تهوع

• احساس گیجی

• گردن درد

• راش‌های پوستی روی پاها، صورت یا سایر قسمت‌های بدن

گاهی اوقات ممکن است سل در بدن شما وجود داشته باشد اما هیچ علامتی نداشته باشید. این حالت سل نهفته نامیده می‌شود.

اگر سل دارید و علائم دارید، سل فعال نامیده می‌شود.

آزمایشات برای بررسی سل

اگر علائم سل را دارید، آزمایشاتی که ممکن است انجام دهید شامل موارد زیر است :

• اشعه ایکس، سونوگرافی، اکوی قلب یا سی تی اسکن از قفسه سینه یا ناحیه ای از بدن که ممکن است تحت تاثیر قرار گرفته باشد.

• گرفتن نمونه از خلط شما

• بیوپسی برای برداشتن نمونه بافت، سلول یا مایع از ناحیه آسیب دیده

اگر علائمی ندارید اما در معرض خطر سل هستید (برای مثال، با کسی که سل دارد تماس نزدیک داشته‌اید)، ممکن است برای بررسی ابتلا به سل، تست مانتو یا آزمایش خون انجام دهید.

تست مانتو یک تست پوستی است که در آن مقدار کمی مایع زیر پوست بازوی شما تزریق می‌شود. این مایع در صورت ابتلا به سل، واکنش کوچکی روی پوست شما ایجاد می‌کند.

درمان سل

درمان اصلی سل مصرف آنتی بیوتیک به مدت حداقل ۶ ماه است.

اگر سل به مغز، نخاع یا ناحیه اطراف قلب شما سرایت کرده باشد، ممکن است نیاز به مصرف داروهای استروئیدی به مدت چند هفته داشته باشید.

اگر سل دارید اما علائمی ندارید (سل نهفته)، معمولاً باید ۳ تا ۶ ماه آنتی بیوتیک مصرف کنید.

علل سل

سل توسط باکتری ایجاد می‌شود و از طریق تماس نزدیک با افرادی که علائم سل فعال دارند، سرایت می‌کند.

هنگامی که فرد مبتلا به سل فعال سرفه می‌کند، قطرات ریزی حاوی باکتری را در هوا منتشر می‌کند. اگر به طور مکرر و در مدت طولانی این قطرات را استنشاق کنید، می‌توانید به سل مبتلا شوید.

برخی افراد سل را در بدن خود دارند ولی بیمار نمی‌شوند و هیچ علامتی ندارند (سل نهفته). این نوع سل به دیگران سرایت نمی‌کند، اما ممکن است در آینده به سل فعال تبدیل شود.

چه کسانی بیشتر در معرض ابتلا به سل هستند؟

هر کسی ممکن است به سل مبتلا شود، اما برخی از افراد بیشتر احتمال دارد به آن مبتلا شوند یا به دلیل آن به شدت بیمار شوند، از جمله افرادی که:

• زمان زیادی را با فرد مبتلا به سل فعال سپری می‌کنند، مانند افرادی که در یک خانه زندگی می‌کنند

• در منطقه ای که سل شایع تر است متولد شده یا در آن زندگی می‌کنند

• سیستم ایمنی ضعیفی دارند، مانند افراد مبتلا به اچ آی وی (ایدز)، افرادی که پیوند کلیه داشته‌اند یا افرادی که تحت درمان خاصی مانند شیمی درمانی هستند.

• زیر ۵ سال سن دارند

• در شرایط پرجمعیت یا ناسالم زندگی می‌کنند، مانند افراد بی خانمان

• به طور مرتب سیگار می‌کشند، مشروبات الکلی می‌نوشند یا مواد مخدر مصرف می‌کنند

• قبلاً به سل مبتلا شده‌اند و به درستی درمان نشده‌اند

واکسیناسیون سل

واکسنی برای سل به نام ب ث ژ وجود دارد.

این واکسن برای برخی از افرادی که در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به سل یا بیماری شدید ناشی از آن هستند، توصیه می شود، از جمله:

• نوزادانی که در مناطقی زندگی می‌کنند که سل شایع‌تر است

• نوزادان و کودکانی که با فرد مبتلا به سل زندگی می‌کنند

• نوزادان و کودکانی که در کشوری به دنیا آمده‌اند یا زندگی می‌کنند که سل شایع تر است

• نوزادان و کودکانی که والدین یا پدربزرگ و مادربزرگشان در کشوری به دنیا آمده اند که سل شایع تر است

• افراد ۳۵ ساله و کمتر که بیش از ۳ ماه را در کشوری سپری می‌کنند که سل شایع تر است

• افرادی که از طریق کار خود در معرض خطر ابتلا به سل هستند، مانند کارکنان مراقبت‌های بهداشتی که با افراد مبتلا به سل کار می‌‌کنند

درباره واکسن ب ث ژ برای سل بیشتر بدانید