استروئیدها

استروئیدها (که کورتیکواستروئیدها نیز نامیده می‌شوند) داروهایی هستند که برای درمان بیماری‌هایی که باعث تورم (التهاب) در بدن می‌شوند، استفاده می‌شوند. اکثر استروئیدها باید تجویز شوند، اما برخی از آنها را می‌توان از داروخانه‌ها و مغازه‌ها خریداری کرد.

چه موقع از استروئیدها استفاده می‌شود؟

استروئیدها نسخه مصنوعی هورمون‌هایی هستند که بدن شما معمولاً خودش می‌سازد.

آنها به کاهش قرمزی و تورم (التهاب) کمک می‌کنند و مانع از حمله سیستم ایمنی بدن به خودش می‌شوند.

استروئیدها می‌توانند برای کمک به درمان شرایط و بیماری‌های مختلفی استفاده شوند٬ از جمله: 

• آسم و بیماری انسدادی مزمن ریه (COPD)

• آلرژی‌ها، از جمله تب یونجه و رینیت آلرژیک

• ورم ملتحمه

• اگزما

• راش‌های پوشک

• بواسیر (هموروئید)

• روماتیسم مفصلی

• بیماری التهابی روده - مانند بیماری کرون

• مولتیپل اسکلروزیس (ام اس)(MS)

• سرطان

انواع استروئیدها

انواع مختلفی از استروئیدها وجود دارند که به شکل‌های مختلفی مانند قرص یا اسپری تنفسی عرضه می‌شوند.

نوع استروئیدی که مصرف می‌کنید به بیماری تحت درمان بستگی دارد.

عوارض جانبی استروئیدها

استروئیدها اغلب اگر برای مدت کوتاهی یا با دوز پایین مصرف شوند، عوارض جانبی ایجاد نمی‌کنند.

عوارض جانبی که ممکن است داشته باشید به این بستگی دارد که:

• چه نوعی از استروئید را مصرف می‌کنید

• دوز استروئیدی که مصرف می‌کنید چقدر قدرت دارد

• برای چه مدتی استروئید را مصرف می‌کنید

هرگونه عوارض جانبی معمولاً با پایان دوره درمان متوقف می‌شود.

عوارض جانبی جدی احتمالی استروئیدها

اگر دوز بالایی مصرف کنید یا مدت طولانی‌تری استروئید مصرف کنید، ممکن است احتمال بروز عوارض جانبی جدی‌تر در شما بیشتر باشد. از جمله:

• رشد آهسته (در کودکان و نوجوانان)

• ضعیف شدن استخوان‌ها (پوکی استخوان)

• ابتلا به عفونت‌های بیشتر

• تغییرات در خلق و خوی شما، مانند افسردگی و اضطراب

• وجود بیش از حد هورمون کورتیزول در بدن (سندرم کوشینگ)

• قند خون بالا یا دیابت

• فشار خون بالا

• مشکلات چشمی مانند گلوکوم یا آب مروارید

پزشک به شما خواهد گفت که اگر مدت طولانی‌تری استروئید مصرف کنید، چه عوارض جانبی را باید انتظار داشته باشید.

اگر عوارض جانبی داشته باشید، پزشک‌تان ممکن است دوز شما را کاهش یا تغییر دهد. همچنین ممکن است توصیه کند داروهای دیگری نیز مصرف کنید مانند داروهایی برای تقویت استخوان‌ها یا داروهایی برای از جلوگیری از سوء هاضمه یا سوزش سر دل.

در مورد عوارض جانبی موارد زیر بیشتر بخوانید:

• قرص‌های استروئیدی

• استروئیدهای تنفسی

• اسپری بینی استروئیدی

• آمپول استروئیدی

• کرم‌های استروئیدی

قطع مصرف استروئیدها

بیشتر افراد وقتی مصرف داروی استروئیدی خود را قطع می‌کنند، عوارض جانبی نخواهند داشت.

اما پیروی از توصیه‌های پزشک مهم است اگر:

• داروی استروئیدی را برای بیشتر از ۳ هفته مصرف کرده باشید

• دوز بالای داروی استروئیدی دریافت کرده باشید

معمولاً باید دوز مصرفی خود را به تدریج کاهش دهید.

علائم ترک ناشی از قطع مصرف ناگهانی

قطع ناگهانی مصرف برخی استروئیدها می‌تواند علائمی ایجاد کند٬ از جمله:

• احساس خستگی مفرط

• احساس تهوع و استفراغ

• سرگیجه

• از دست دادن اشتها و کاهش وزن بدون ناخواسته

• درد مفاصل

• قرمزی یا تغییر رنگ پوست (ممکن است دیدن این مورد در پوست‌های تیره دشوارتر باشد)

• پوست پوست شدن، یا پوستی که دچار گزش، سوزش یا خارش می‌شود

اگر برای کمک به علائم بیماری دیگری داروی استروئیدی مصرف می‌کردید، این علائم ممکن است ناگهان برگردند.

آخرین بازبینی: ۱۹ ژانویه ۲۰۲۶ بازبینی بعدی: ۱۹ ژانویه ۲۰۲۹