انواع درمان جایگزینی هورمون

انواع مختلفی از درمان جایگزینی هورمون (HRT) موجود است.

آنها می‌توانند:

• حاوی هورمون‌های مختلف باشند - استروژن، پروژسترون یا هر دو (پزشک متخصص ممکن است گاهی اوقات تستوسترون را تجویز کند)

• به روش‌های مختلف مصرف یا استفاده شوند - قرص، چسب، ژل، اسپری یا حلقه‌های واژینال، پساری یا کرم

• در زمان‌های مختلف مصرف یا استفاده شوند - روال‌ها می‌توانند چرخه‌ای (متوالی) یا مداوم باشند

نوع درمان جایگزینی هورمون (HRT) که برای شما بهترین است به عوامل مختلفی بستگی دارد، مانند اینکه آیا هیسترکتومی کرده‌اید، در چه مرحله ای از یائسگی هستید و ترجیحات شخصی شما چیست.

اگر در نظر دارید درمان جایگزینی هورمون (HRT) انجام دهید، با پزشک عمومی در مورد گزینه‌های مناسب خود صحبت کنید.

هورمون‌های مورد استفاده در درمان جایگزینی هورمون (HRT)

اچ آر تی جایگزین هورمون‌هایی می‌شود که بدن شما هنگام یائسگی کمتر تولید می‌کند.

یائسگی زمانی است که پریود‌های شما به دلیل کاهش سطح هورمون متوقف می‌شود. معمولاً در زنان در سنین بین ۴۵ تا ۵۵ سالگی اتفاق می‌افتد، اما ممکن است زودتر اتفاق بیفتد. هرکسی که پریود می‌شود را تحت تاثیر قرار می‌دهد.

این هورمون‌ها عمدتاً استروژن و پروژسترون هستند که برای همه چیز از چرخه‌های قاعدگی، تخمک‌گذاری و بارداری گرفته تا سلامت استخوان‌ها ضروری هستند.

تستوسترون در حال حاضر برای درمان علائم یائسگی مجوز ندارد، اما پزشک متخصص می‌تواند آن را تجویز کند.

هورمون درمانی ترکیبی یا هورمون درمانی فقط با استروژن

هورمون درمانی جایگزین شامل مصرف استروژن و پروژسترون (HRT ترکیبی) یا فقط مصرف استروژن (HRT فقط با استروژن) است.

اگر هیسترکتومی کرده‌اید

اگر رحم خود را در طول هیسترکتومی برداشته‌اید، HRT فقط با استروژن توصیه می‌شود. 

اگر هیسترکتومی نکرده‌اید

اگر هنوز رحم دارید، باید هم استروژن و هم پروژسترون مصرف کنید. مصرف هر دو به محافظت در برابر خطر سرطان رحم کمک می‌کند.

شما می‌توانید استروژن خود را از قرص، چسب، اسپری یا ژل دریافت کنید. پروژسترون شما می‌تواند از مصرف قرص یا استفاده از یک سیستم داخل رحمی (IUS) مانند کویل Mirena باشد. استفاده از ۲ نوع جداگانه‌ی هورمون٬ HRT ترکیبی مورد نیاز شما را فراهم می‌کند.

شما همچنین می‌توانید از نوعی از HRT استفاده کنید که از قبل حاوی استروژن و پروژسترون است.

راه‌های مصرف HRT

هورمون درمانی جایگزین (HRT) به شکل‌های مختلفی وجود دارد. برای هر کدام مزایا و معایبی وجود دارد و ممکن است لازم باشد مارک‌ها و روش‌های مختلف مصرف HRT را امتحان کنید تا روش مناسب خود را پیدا کنید. ابتدا با پزشک عمومی صحبت کنید.

معمولاً باید ۲ تا ۵ سال HRT مصرف کنید، اگرچه در برخی موارد ممکن است طولانی‌تر باشد. درباره زمان مصرف HRT بیشتر بدانید.

قرص

قرص‌ها یکی از رایج ترین شکل‌های HRT هستند. شما معمولا آنها را یک بار در روز مصرف می‌کنید. هر دو نوع HRT ٬ یعنی« HRT فقط با استروژن» و « HRT ترکیبی» به صورت قرص در دسترس هستند.

مزایا

مصرف قرص‌ها یک بار در روز ممکن است ساده‌ترین راه درمان باشد.

معایب

برخی از خطرات HRT، مانند لخته شدن خون، با قرص‌ها بیشتر از چسب‌ها، ژل یا اسپری است (اگرچه خطر کلی هنوز کوچک است). در مورد مزایا و خطرات HRT بیشتر بدانید.

چسب‌های پوستی

چسب‌های پوستی نیز یک روش معمول برای مصرف HRT هستند. آنها را به قسمت پایین بدن خود می‌چسبانید و به تدریج مقادیر کمی هورمون در بدن شما ترشح می‌کنند.

شما معمولاً هر چند روز یک بار چسب خود را عوض می‌کنید، اما هر برند متفاوت است.

هر دو نوع HRT ٬ یعنی« HRT فقط با استروژن» و « HRT ترکیبی» به عنوان چسب‌های پوستی در دسترس هستند.

مزایا

اگر در قورت دادن قرص‌ها مشکل دارید یا احتمال دارد مصرف آنها را فراموش کنید، چسب‌های پوستی ممکن است گزینه بهتری نسبت به قرص‌ها باشند.

استفاده از چسب‌ها همچنین می‌تواند به جلوگیری از برخی عوارض جانبی HRT مانند سوء هاضمه کمک کند و برخلاف قرص‌ها خطر لخته شدن خون را افزایش نمی‌دهد.

معایب

ممکن است متوجه شوید که چسب‌های پوستی همیشه خوب نمی‌چسبند، به خصوص اگر پوست خود را مرطوب کنید. چسب‌ها همچنین می توانند باعث قرمزی یا سوزش شوند یا اثری بر روی پوست بگذارند.

استفاده از چسب روی پوست خشک و غیر مرطوب یا کندن آهسته آن برای جلوگیری از لک می‌تواند کمک کند.

ژل استروژن

ژل استروژن یک شکل از HRT که اخیرا بشدت محبوب شده است. شما آن را یکبار در روز روی پوست خود قرار می‌دهید. استروژن به تدریج در بدن شما جذب می‌شود.

اگر هیسترکتومی نکرده‌اید، باید از این ژل همراه با پروژسترون استفاده کنید.

مزایا

مانند چسب‌های پوستی، اگر نمی‌توانید قرص مصرف کنید، ژل می‌تواند راه خوبی برای مصرف HRT باشد. استفاده از ژل خطر لخته شدن خون را افزایش نمی‌دهد.

معایب

ممکن است ۵ دقیقه یا بیشتر طول بکشد تا ژل روی پوست خشک شود، بنابراین ممکن است قبل از انجام هر کاری مجبور شوید مدتی صبر کنید.

اسپری

« HRT فقط با استروژن» به صورت اسپری نیز در دسترس است که یک بار در روز استفاده می‌کنید. شما آن را با اسپری کردن ۱ تا ۳ اسپری روی قسمت داخلی بازو یا داخل ران خود مصرف می‌کنید.

اگر هیسترکتومی نکرده‌اید، باید از این اسپری همراه با پروژسترون استفاده کنید.

مزایا

اگر نمی‌توانید قرص مصرف کنید، این یک راه خوب برای مصرف HRT است.

استفاده از اسپری خطر لخته شدن خون را افزایش نمی‌دهد.

معایب

اگرچه می‌توانید ۲ دقیقه پس از استفاده از اسپری لباس بپوشید، باید تا ۱ ساعت پس از استفاده از اسپری حمام یا دوش نگیرید.

سیستم داخل رحمی (IUS)، یا کویل Mirena

اگر رحم دارید و قرص، چسب، ژل یا اسپری استروژن مصرف می‌کنید یا از آن استفاده می‌کنید، کویل Mirena، یک سیستم داخل رحمی (IUS) ممکن است راه مناسبی برای دادن پروژسترون مورد نیاز شما باشد.

کویل Mirena داخل رحم شما قرار می‌گیرد و به تدریج نوعی پروژسترون (لوونورژسترول) را در بدن شما آزاد می‌کند.

کویل Mirena همچنین به عنوان پیشگیری از بارداری برای جلوگیری از بارداری و درمان خونریزی‌های شدید پریودی استفاده می‌شود.

مزایا

کویل Mirena می‌تواند تا ۵ سال در جای خود باقی بماند و همچنین به عنوان پیشگیری از بارداری عمل می‌کند.

اگر نمی‌خواهید هر روز دارو مصرف کنید یا از آن استفاده نکنید یا با سایر شکل‌های پروژسترون مشکل دارید، می‌تواند گزینه خوبی باشد.

معایب

ایمپلنت‌هایی مانند کویل Mirena می‌توانند باعث درد شکم و خونریزی شوند. در مورد عوارض جانبی استفاده از IUS بیشتر بدانید.

استروژن واژن

استروژن با دوز پایین نیز به صورت کرم، ژل، قرص واژینال، پساری یا حلقه‌ای که داخل واژن خود قرار می‌دهید موجود است. این می‌تواند به علائم یائسگی مانند خشکی واژن، احساس سوزش یا درد در حین رابطه جنسی کمک کند.

مزایا

استروژن واژن خطرات معمول HRT را به همراه ندارد و خطر ابتلا به سرطان پستان را افزایش نمی‌دهد. شما می‌توانید بدون مصرف پروژسترون از آن استفاده کنید، حتی اگر هنوز رحم دارید.

معایب

این شکل از HRT به سایر علائم یائسگی مانند گُر گرفتگی، نوسانات خلقی یا مشکلات خواب کمکی نمی‌کند.

تستوسترون

مانند استروژن و پروژسترون، یائسگی نیز باعث کاهش سطح هورمون جنسی تستوسترون می‌شود، اگرچه این به تدریج اتفاق می‌افتد. این می‌تواند باعث شود احساس خستگی کنید، بر خلق و خوی شما تأثیر بگذارد و باعث کاهش میل جنسی شود. همچنین می‌تواند بر سلامت استخوان‌ها تأثیر بگذارد.

تستوسترون در حال حاضر مجوزی برای درمان علائم یائسگی ندارد، اما پزشک متخصص ممکن است بتواند آن را برای شما تجویز کند. این معمولا فقط وقتی توصیه می‌شود که:

• پس از یائسگی هستید

• میل جنسی شما کم است

• هورمون درمانی جایگزین به تنهایی کمکی نکرده است

تحقیقات در مورد اینکه آیا تستوسترون می‌تواند به سایر علائم یائسگی کمک کند یا خیر، در حال انجام است، اما شواهد بیشتری مورد نیاز است.

تستوسترون به صورت ژل در دسترس است.

عوارض جانبی احتمالی استفاده از تستوسترون شامل آکنه، رشد موهای ناخواسته و افزایش وزن است، اما این عوارض رایج نیستند.

ژل تستوسترون همچنین در صورت تماس منظم با آن می‌تواند عوارض جانبی در دیگران ایجاد کند. برای جلوگیری از این امر، پس از استفاده از آن دست‌های خود را بشویید و محل تحت درمان را با لباس بپوشانید.

اگر فکر می‌کنید ممکن است از مصرف تستوسترون برای شما مفید باشد، با پزشک عمومی صحبت کنید.

تیبولون

تیبولون (با نام تجاری لیویال) یک داروی تجویزی است که مشابه مصرف HRT ترکیبی (استروژن و پروژسترون) است، اما همچنین دارای اثر تستوسترون است. شما آن را به عنوان یک قرص در روز مصرف کنید.

این دارو می‌تواند به تسکین علائمی مانند گُر گرفتگی و خلق و خوی ضعیف کمک کند، اگرچه برخی مطالعات نشان داده‌اند که ممکن است به اندازه HRT ترکیبی موثر نباشد.

فقط در صورتی مناسب است که از آخرین قاعدگی شما بیش از یکسال گذشته است (پس از یائسگی).

برنامه مصرف HRT 

نحوه مصرف HRT به چیزهای مختلفی بستگی دارد، از جمله اینکه:

• آیا هیسترکتومی انجام داده‌اید

• اگر در مراحل اولیه یائسگی هستید و هنوز پریود می‌شوید (پیش از یائسگی)

• یا اگر بیش از ۱ سال است پریود نشده‌اید. (یائسگی)

اگر هیسترکتومی کرده‌اید و « HRT فقط با استروژن» مصرف کرده‌اید، هر روز آن را مصرف خواهید کرد.

اگر به هر دو هورمون استروژن و پروژسترون نیاز دارید، برنامه مصرف HRT شما به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله اینکه آیا در مراحل اولیه یائسگی هستید و هنوز دوره‌های قاعدگی دارید (پیش از یائسگی) یا بیش از یک سال است که پریود نشده‌اید (پس از یائسگی).

هورمون درمانی ترکیبی چرخه‌ای

اگر علائم یائسگی دارید اما همچنان پریود می‌شوید، معمولاً به شما توصیه می‌شود که«HRT ترکیبی ترتیبی (چرخه‌ای)» مصرف کنید.

به صورت قرص یا چسب پوستی عرضه می‌شود.

۲ نوع وجود دارد:

• هورمون درمانی جایگزین (HRT) ماهانه اگر پریودهای منظمی دارید - هر روز استروژن مصرف می‌کنید و در ۱۰ تا ۱۴ روز آخر چرخه قاعدگی خود، پروژسترون را در کنار آن مصرف می‌کنید.

• هورمون درمانی جایگزین (HRT) سه ماهه اگر پریودهای نامنظم دارید - هر روز استروژن مصرف می‌کنید و پروژسترون را در کنار آن به مدت ۱۰ تا ۱۴ روز هر ۳ ماه مصرف می‌کنید.

شما باید در پایان هر چرخه پروژسترون پریود شوید. اگر در این مواقع خونریزی وجود نداشت، با پزشک خود صحبت کنید.

اگر در حین یائسگی «HRT چرخه‌ای» را شروع کرده‌اید، ممکن است پزشک پس از یائسگی توصیه کند که آن را به «HRT ترکیبی مداوم» تغییر دهید.

هورمون درمانی جایگزین (HRT) ترکیبی مداوم

اگر بعد از یائسگی هستید، معمولا «HRT ترکیبی مداوم» توصیه می‌شود. این زمانی است که شما ۱ سال است که پریود نشده‌اید.

هورمون درمانی جایگزین (HRT) ترکیبی مداوم شامل مصرف روزانه استروژن و پروژسترون بدون وقفه است.